Home / Kinh tế / Chứng khoán / Thị trường chứng quyền thế giới: kinh nghiệm dành cho thị trường Việt Nam

Thị trường chứng quyền thế giới: kinh nghiệm dành cho thị trường Việt Nam

NCTH – chứng quyền là một sản phẩm phổ biến tại nhiều thị thường chứng khoán trên thế giới, với nhiều tên gọi khác nhau như: Covered Warrant ở Anh – Đức – Thụy Sỹ -Úc -Canada, Derivative Warant ở Hồng Kông – Thái Lan, Call – Put Warrant ở Đài Loan – Malaysia, Equity – linked Warrant ở Hàn Quốc… Thị trường chứng quyền trên thế giới đã phát triển rất nhanh, được đánh giá là một trong những thị trường năng động nhất dành cho nhà đầu tư cá nhân.

Chứng quyền cho phép người nắm giữ có quyền nhưng không phải là nghĩa vụ, mua hoặc bán một tài sản cơ sở với giá được định trước – gọi là giá thực hiện, tại hoặc trước ngày đáo hạn. Chứng quyền có một số nét tương đồng như quyền chọn – option, mang một số điểm khác biệt. Đầu tiên, chứng quyền không có khả năng gây ra các khoản lỗ vượt quá số tiền bỏ ra ban đầu của nhà đầu tư.

Ngoài ra, chứng quyền thường được giao dịch phổ biến trên thị trường giao dịch – cash market, cùng với các sản phẩm khác như: cổ phiếu, chứng chỉ quỹ. Khác với quyền chọn được giao dịch trên thị trường phái sinh với đối tác thanh toán bù trừ trung tâm, khoản lỗ tối đa mà nhà đầu tư quyền chọn có thể vượt quá khoản vốn ban đầu.

Tài sản cơ sở của chứng quyền cũng rất đa dạng, bao gồm: cổ phiếu trong và ngoài nước, chỉ số chứng khoán, rổ chứng khoán, ETF, chứng chỉ quỹ lưu ký, ngoại tệ, hàng hóa và tài sản khác. Tiêu chuẩn đối với tài sản cơ sở  – về tính thanh khoản, giá trị vốn hóa, các chỉ tiêu tài chính cơ bản… thường được cơ quan quản lý quy định cụ thể. Đối với một số thị trường, cơ quan quản lý đặt hạn mức đối với tài sản cơ sở dùng để phát hành chứng quyền nhằm kiểm soát rủi ro đối với thị trường giao ngay.

chứng khoán Đài Loan

Tại thị trường Đài Loan, tổng số cổ phiếu làm tài sản cơ sở cho tất cả chứng quyền được niêm yết không được vượt quá 22% số cổ phiếu tự do chuyển nhượng.

Tính đến năm 2018, theo số liệu thống kê của Liên đoàn các Sở GDCK thế giới – WFE, số lượng chứng quyền phát hành và niêm yết trên các Sở Giao dịch Chứng khoán trên thế giới đạt gần 2,3 triệu chứng quyền, tương đương với giá trị giao dịch đạt gần 937 tỷ USD.

Với những ưu điểm nêu trên, thị trường chứng quyền đã phát triển mạnh mẽ ở cả thị trường châu Á và châu Âu, với giá trị giao dịch chứng quyền tại các khu vực này cao rõ rệt hơn so với châu Mỹ. Còn tại thị trường khác như châu Mỹ cũng đã phát triển sản phầm chứng quyền, với 32% tăng trưởng về giá trị giao dịch trong năm 2018.

Đáng chú ý, khu vực Châu Á – Thái Bình Dương tuy chỉ chiếm gần 2% số lượng chứng quyền phát hành trên thế giới nhưng giá trị giao dịch đạt lên đến 87% tổng doanh số giao dịch chứng quyền toàn cầu.

chứng quyền chứng khoán Covered Warrant

Nhiều Sở GDCK tại khu vực Châu Á – Thái Bình Dương cũng đứng trong top 10 Sở GDCK có doanh số giao dịch chứng quyền lớn nhất trên thế giới như: Sở GDCK Hồng Kông, Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan… Sở GDCK Hồng Kong trong nhiều năm qua vẫn luôn đứng đầu về giá trị giao dịch chứng quyền. Năm 2018, giá trị giao dịch chứng quyền của Sở GDCK Hồng Kông đạt 728.289,95 triệu USD, chiếm 76% tổng giá trị giao dịch chứng quyền toàn cầu.

Các thị trường chứng quyền tại Châu Á khác cũng có nhiều hoạt động ấn tượng như Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan….Trong năm qua, tuy chỉ đứng thứ 11 trong danh sách các thị trường có doanh số giao dịch chứng quyền lớn nhất thế giới, thị trường Malaysia đã có sự tăng trưởng vượt bậc với gần 300% tăng trưởng.

Đối với sản phẩm chứng quyền có bảo đảm sắp được ra mắt tại thị trường chứng khoán Việt Nam, Sở GDCK TP.HCM đã phối hợp cùng các công ty chứng khoán thực hiện công tác đào tạo phổ biến kiến thức cho thị trường và nhà đầu tư.

Tính từ năm 2016 đến nay, HOSE đã thực hiện đào tạo hơn 700 sinh viên, giảng viên, gần 30 đơn vị báo chí, hơn 600 cán bộ và hàng nghìn nhà đầu tư của các công ty chứng khoán.

PV